Lista dziecięcych dolegliwości w okresie niemowlęcym jest imponująco długa. Problemy z ulewaniem pokarmu, kolki, sapka niemowlęca, zapalenie ucha, problemy skórne (ciemieniucha, potówki), ząbkowanie i mnóstwo innych. Jednym z najbardziej uciążliwych problemów jest oczywiście katar. Dlaczego? Bo dziecko nie potrafi oddychać ustami – jeśli nosek jest zatkany, niemowlę ma problem z oddychaniem, jedzeniem, snem. Jednak nie każdy katar oznacza infekcję. Jeśli nie towarzyszy mu gorączka, jest raczej wodnisty i przezroczysty, najprawdopodobniej jest spowodowany ząbkowaniem. Jest to zupełnie naturalne zjawisko i nie wymaga konsultacji pediatrycznej. Warto jednak o tym wiedzieć, by móc choć trochę ulżyć dziecku, które zmaga się z podwójnym problemem.

Ząbkowanie u niemowlaka

Dlaczego ząbkowanie jest tak dużym problemem?

Ząbkowanie to kwestia bardzo indywidualna, podobnie zresztą jak nauka siadania, chodzenia czy mówienia. Przyjmuje się, że pierwszy śnieżnobiały ząbek powinien pojawić się między 5. a 12. miesiącem życia. Okres ząbkowania powinien zakończyć się około 31. miesiąca życia. Cały ten proces trwa, bagatela, półtora roku, nawet do dwóch lat. Ząbki pojawiają się pojedynczo, a najsilniejsze objawy występują przez 2-3 dni, już przy samym przebijaniu się zęba przez dziąsło. Wyrzynający się ząbek sprawia, że dziąsło jest bolesne, opuchnięte. Kolejnym problemem jest swędzenie. To dlatego dziecko wtyka wtedy do buzi co popadnie. Można sobie wyobrazić, że nieustanne swędzenie i bolesność oraz nadmierna produkcja śliny są dla niemowlęcia ogromnie uciążliwe.

Ale to nie koniec problemów. Ząbkowanie ma wpływ na dziecięcą odporność i może ją osłabić. Dość często pojawia się gorączka, infekcja górnych dróg oddechowych czy właśnie katar. Dziecko jest osłabione, ma problemy z zaśnięciem, często się budzi, jest rozdrażnione i płaczliwe. To wcale nie dziwi – maleństwo po prostu bardzo się męczy.   

Skąd się bierze i jak wygląda katar towarzyszący ząbkowaniu?

Z jednej strony związek między ząbkowaniem a katarem nie jest potwierdzony naukowo. Z drugiej zaś strony ta dolegliwość często towarzyszy wyrzynaniu się ząbków. Skąd się bierze? Powodów może być kilka. Winę może ponosić osłabiony i jeszcze nie w pełni wykształcony układ odpornościowy, dla którego samo ząbkowanie jest dużym obciążeniem. Niemowlę może mieć infekcję górnych dróg oddechowych nawet kilka razy w roku, a ząbkowanie może się przedłużyć nawet do dwóch lat, więc te dwie dolegliwości mogą się pokrywać. Kolejnym istotnym czynnikiem jest skłonność dziecka w czasie ząbkowania do wkładania do buzi różnych przedmiotów, na których mogą znajdować się zarazki i wirusy.

Ząbkowanie a katar u niemowlęcia

Wielu rodziców opisuje katar przy ząbkowaniu jako obfity, przezroczysty i wodnisty. Wydzielina może spływać po gardle i powodować kaszel. Jeśli nie zmienia koloru, trwa maksymalnie do 5 dni, nie towarzyszy mu gorączka – nie ma powodu do niepokoju, katar samoistnie ustąpi, gdy pojawi się ząbek. Trzeba jednak bacznie obserwować dziecko – jeśli pojawią się niepokojące dolegliwości, należy udać się na konsultację pediatryczną. 

Jak pomóc dziecku, które walczy z ząbkowaniem i katarem?

Ząbkujące i zakatarzone dziecko jest płaczliwe, rozdrażnione i niespokojne, i nie ma się temu co dziwić. Obolałe, swędzące dziąsła i zatkany nosek mogą dać w kość. W jaki sposób możemy pomóc maluchowi?

W kwestii kataru możemy zrobić tylko jedno (ale na różne sposoby) – regularnie oczyszczać nosek dziecka, odciągając wydzielinę. Musimy zadbać o to, by nosek dziecka był drożny – dzięki temu niemowlę będzie mogło swobodnie oddychać (pamiętajmy, że noworodek nie potrafi oddychać ustami). Niemowlę nie jest w stanie samodzielnie oczyścić swojego nosa – nie potrafi go wydmuchać, więc musimy mu pomóc.

Jednym ze sposobów na oczyszczenie noska niemowlaka jest zakroplenie go roztworem soli fizjologicznej lub wody morskiej. Do każdej z dziurek aplikujemy po 2-3 krople i czekamy – sól uwadnia wydzielinę i sprawia, że sama wypływa. Zazwyczaj jednak ten zabieg nie wystarczy i powinniśmy poprawić efekt za pomocą aspiratora kataru. Elektryczno-ustny aspirator Helpmedi świetnie się w tej roli spisze i można używać go codziennie.

Aspirator dla dziecka
Odwiedź nasz sklep i dowiedz się więcej o elektrycznym aspiratorze Helpmedi.

Warto rozważyć także zabieg inhalacji z użyciem nebulizatora i soli fizjologicznej. Doskonale oczyszcza i nawilża drogi oddechowe, łagodzi objawy i przynosi ulgę. Taką inhalacje można stosować od pierwszych dni życia, jednak trzeba wybrać odpowiedni sprzęt. Bardzo często maluch źle znosi inhalację – naszą rolą jest zabawienie dziecka w tym czasie (wszystkie chwyty dozwolone!), zabieg można także wykonać podczas snu.

Inhalacja przy ząbkowaniu dziecka

Katar i ząbkowanie w jednym?! Spokojnie, dasz radę! Obserwuj swojego malucha, oczyszczaj nosek i pomóż dziecku złagodzić dolegliwości związane z ząbkowaniem. Dobrym pomysłem będzie podanie mu schłodzonego w lodówce gryzaka. Skuteczny może okazać się rozluźniający masaż twarzy, herbatki z melisy czy rumianku oraz dostępne na rynku preparaty. Głowa do góry!