Ciąża to czas zmian w ciele kobiety. Zmienia się nie tylko jej wygląd, figura ale także funkcjonowanie jej organizmu. Jednym z takich obszarów zdrowia na które warto podczas ciąży zwracać uwagę jest ciśnienie. Ma ono bowiem bardzo duże znaczenie nie tylko ze względu na zdrowie matki ale i prawidłowy rozwój maluszka. Dowiedz się dlaczego warto je regularnie mierzyć.

Jak zmienia się ciśnienie w ciąży?

Organizm każdej ciężarnej jest inny stąd trudno jednoznacznie stwierdzić jak zmienia się ciśnienie krwi w ciąży. Wiadomo jednak, że norma ciśnienia w ciąży zmienia się wraz z kolejnym miesiącem. W pierwszych miesiącach nieznacznie się obniża. Wówczas kobiety mogą nawet nie dostrzec zmian. Pomiędzy 12. a 26. tygodniem ciąży może być ono niższe o 5-10 mmHg. Wynika to z powiększającego się łożyska, dojrzewającego w macicy dziecka oraz zwiększonego zapotrzebowania na krew, potrzebną do odżywiania.

Około 7 miesiąca ciśnienie wraca do normy czyli wartości ciśnienia sprzed ciąży. A jaka jest norma? Ważne, aby nie przekraczało 140/90 mm Hg i nie było niższe niż 90/60 mm Hg. Jeżeli jest ono niższe mamy do czynienia z za niskim ciśnieniem w ciąży. Czasem takie wartości wynikają ze zmiany pozycji ciała i wracają do normy, są jednak przypadki że utrzymują się przez dłuższy czas. Ciężarna wówczas czuje osłabienie, senność, nasilone poranne mdłości a także problemy z koncentracją. Niskiemu ciśnieniu mogą towarzyszyć zawroty i bóle głowy a także szumy w uszach. Takie niskie wartości mogą także doprowadzić do zasłabnięcia. Taki stan może być niebezpieczny dla ciężarnej jak i dziecka. Jeżeli z kolei ciśnienie krwi jest powyżej normy 140/90 mm Hg wówczas mamy do czynienia z nadciśnieniem tętniczym. Możemy je stwierdzić dzięki regularnym pomiarom, wykonywanym jednorazowo dwukrotnie w odstępach czasowych co 6 godzin.

Nadciśnienie w ciąży

Problem ten dotyczy 6-10% wszystkich ciężarnych w Europie oraz Stanach Zjednoczonych i nadal stanowi jedną z głównych przyczyn śmiertelności matek i nienarodzonych dzieci. W ostatnich dwóch dekadach odnotowano aż 25% wzrost częstości występowania nadciśnienia w ciąży. Jako przyczynę takiego stanu rzeczy podaje się trend w kierunku późniejszego macierzyństwa, zastosowanie technik wspomaganego rozrodu, nakładanie się czynników środowiskowych jak epidemia otyłości, brak wysiłku fizycznego, zła dieta itp. Nadciśnienie tętnicze możemy podzielić na:

łagodne – wartości ciśnienia nie przekraczają 140-159/90-109 mm Hg
ciężkie – wartości ciśnienia w pomiarach wynoszą ≥160/110 mm Hg

Dodatkowo możemy je podzielić na:

– nadciśnienie uprzednio występujące – czyli takie, które wystąpiło przed zajściem w ciąży lub rozwinęło się przed 20 tygodniem ciąży i utrzymuje się powyżej 6 tygodni po porodzie
– nadciśnienie wywołane ciążą – rozwija się po 20 tygodniu ciąży i zazwyczaj ustępuje w ciągu 6 tygodni po porodzie
stan przedrzucawkowy – to pojawienie się nadciśnienia wywołanego ciążą z dużym białkomoczem (powyżej 0,3 g na dobę). Stan przedrzucawkowy może wystąpić zarówno u kobiet z nadciśnieniem rozpoznanym przed ciążą, jak i nadciśnieniem występującym w ciąży. Zwykle pojawia się on po 20 tygodniu i mija w ciągu 6 tygodni od porodu. Ten stan to także poważne zaburzenie wielonarządowe (nerek, wątroby, układu krzepnięcia), mogące powodować komplikacje zarówno dla matki jak i dziecka.

Nadciśnienie najczęściej nie daje żadnych objawów, dlatego tak ważne są regularne pomiary podczas każdej wizyty u lekarza i położnej. Ważne jest także badanie moczu aby nie przegapić stanu przedrzucawkowego. Zdarza się jednak, że ciśnienie gwałtowanie wzrasta lub rozwija się białkomocz, którego ciężarna nie jest świadoma, wówczas pojawiają się objawy alarmujące jak: silne, nieustępujące bóle głowy, niereagujące na środki przeciwbólowe, zaburzenia widzenia, nudności, wymioty, obrzęki, osłabienie. W takim wypadku należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza.

Jak kontrolować ciśnienie w ciąży

Pierwsze i najważniejsze jest regularne mierzenie ciśnienia krwi. Rozpoznanie nadciśnienia tętniczego opiera się przede wszystkim na pomiarach wykonywanych na wizycie, a jeśli te wyjdą podwyższone zaleca się domowe pomiary ciśnienia tętniczego. Aby takie pomiary były wiarygodne należy wykonywać dwa pomiary dwa razy dziennie. Należy także mieć dobry ciśnieniomierz, który precyzyjnie zmierzy ciśnienie krwi. Na rynku jest wiele urządzeń warto jednak wybrać te mankietowe, bez wiszących kabli.

Dostępne są także ciśnieniomierze z możliwością przesyłu danych do lekarza – daje to poczucie bezpieczeństwa ciężarnej, która w każdej chwili może podesłać wyniki do lekarza i skonsultować je. W celu stwierdzenia nadciśnienia lekarz może zalecić także holter ciśnieniowy, który wykrywa przede wszystkim syndrom białego fartucha albo nadciśnienie ukryte. Nadciśnienie tętnicze wykrywają także badania laboratoryjne, monitoring występowania białkomoczu, EKG oraz tzw. echo serca